Auteur: Andre Boeters

Bedrijfsbezoek Tricentis

Van afgelopen donderdag tot zaterdag zijn we met 2B4QA in Wenen geweest om onze partner Tricentis te bezoeken. Tricentis is de ontwikkelaar van Tosca, een suite voor testcase management, testautomatisering en test reporting. De laatste jaren hebben ze een enorme groei doorgemaakt en wordt er op hoog tempo nieuwe functionaliteit toegevoegd aan de Tosca test suite. Reden voor ons om eens  de banden aan te halen met onze partner.

Een goed begin?

Donderdag vertrokken we naar Wenen. Na enige treinvertragingen vanwege blikseminslagen bleek ook onze vlucht twee uur vertraging te hebben. We waren hierdoor genoodzaakt om wat tijd door te brengen in een authentiek Schiphol etablissement wat ons de gelegenheid bood om te reflecteren op de vraag  waarom het samenreizen van twee niet nader te noemen individuen altijd samenhangt met vertraging.

Na een kort nachtje en een stevig ontbijt voor sommigen werden we hartelijk ontvangen bij Tricentis door Franca en Peter. Franca werkt als implementatie consultant en Peter is director of Alliances van de regio EMEA. Franca trapte de dag af met een presentatie over de mogelijkheden van Tosca. Ze koppelde de theorie van test case design in Tosca aan de praktijkervaring die ze heeft bij klanten. Uit haar ervaring bleek bijvoorbeeld dat het stellen van een korte termijn doel een hogere kwaliteit van risk assessment biedt. Wanneer er te lang over gedaan wordt en alle actoren hun plasje over het gewicht van de requirements moeten doen kan er de neiging tot politieke correctheid ontstaan. Uit de praktijk blijkt dat de risico’s een egaal gewicht wordt toegedicht. Dit voorkomt een zuivere analyse van de risico’s. Franca: ”Political correctness kills the assessment.

Theorie en praktijk

In de praktijk wordt testautomatisering niet optimaal gebruikt om kwaliteit van software te vergroten. De grote beloftes die testautomatiseringstools in de afgelopen decennia hebben gemaakt zijn tot nu toe nog niet waar gemaakt. In het geval van Tosca komt dit voornamelijk omdat er niet goed wordt nagedacht over wat een efficiënte manier is van het bepalen van de testcases. De module testcase design biedt mogelijkheden om op een gestructureerde wijze testcases samen te stellen die gebaseerd zijn op de happy flow door een systeem. De happy flow is het pad door het systeem met de hoogste business value. Over het algemeen is dit een pad dat veel gebruikt wordt en daarmee de kern is van het verdienmodel van de klant.  Met testcase design is men in staat om op basis van deze flow testcases te genereren die steeds één stap afwijken van de happy flow. Als er een testcase faalt, dan weet je precies door welke teststap dit komt.

Demo

Na de presentatie van Franca doken we met Roman van Tricentis in een demo van oude en nieuwe functionaliteiten van Tosca. De mogelijkheden op het gebied van API testing, test case management, testcase design en exploratory testing werden besproken. In exploratory testing is een feature opgenomen waarmee mensen zonder Tosca licentie uitgenodigd kunnen worden voor een testsessie. Zo kan je hun bevindingen integreren in een Tosca test report. Zodoende krijgen stakeholders een volledig, integraal en samenhangend overzicht van de uitgevoerde testen. Daarnaast sprong de API testing feature er voor mij uit omdat het een efficiënte manier biedt om functionaliteit van een applicatie te testen met een hoge performance.

Great expectations

Wolfgang Platz, CEO en founder van Tricentis hield een vurig betoog over de rol van Tosca in de toekomst van testen. Zijn idee is dat er in het algemeen meer nagedacht moet worden over het efficiënt inzetten van middelen zodat je met minder mensen een veel hogere testdekking van applicaties kan realiseren (zie afbeelding) . In de huidige situatie zijn te weinig testen geautomatiseerd, test redundancy (overbodige testen) is veelvoorkomend en testers zitten niet dicht genoeg op het vuur waardoor ze vaak te laat op de hoogte zijn van de ontwikkelingen in hun applicatie. Door in te zetten op goed opgeleide mensen die in staat zijn om Tosca in de volle breedte te gebruiken kan zowel het marktaandeel van Tosca vergroot worden en de inzet van Tosca specialisten bij organisaties. Door grondige kennis van Tosca en van continuous development te hebben gaan Tosca specialisten continuous testing implementeren bij organisaties om zodoende continu inzicht te bieden in de kwaliteit van de opgeleverde software. Hierbij heeft Tricentis een maturity model ontwikkeld dat organisaties helpt bij de overgang naar continuous testing.

Verkennend onderzoek

Naast het opdoen van kennis over testautomatisering hebben we gedurende weekend ook onze exploratory test vaardigheden aangesproken om het recreatie aanbod van de stad Wenen te testen. Alle collega’s van 2B4QA hadden ervoor gekozen om ook de zaterdag met elkaar in Wenen door te brengen. Daarbij hebben we gelet op de kwaliteit van de plaatselijke horeca, de mate van architectonische waarde van bezienswaardigheden, de klantvriendelijkheid van de plaatselijke markkoopmannen. Er kan gemeld worden dat deze cases allen succesvol gerund zijn.

Carrièrebeurs 2017

Teamuitbreiding

2B4QA is op zoek naar gepassioneerde testers om 2B4QA te versterken. Dit kan middels een aantal strategieën worden benaderd. Zo is het een mogelijkheid om ervaren testers van buitenaf binnen te halen of om zelf gemotiveerde afgestudeerden op te leiden. Gezien het feit dat 2B4QA kennisdeling en continuous learning hoog in het vaandel heeft staan, kiest ze voor de tweede optie. Het past goed bij het karakter en de strategie van 2B4QA om zelf ambitieuze starters op te leiden. Hiermee kom je als bedrijf ook voor een deel tegemoet aan het tekort aan ICT’ers op de arbeidsmarkt. Bovendien biedt het een goede gelegenheid voor de kwaliteitsconsultants van 2B4QA om hun opgedane kennis en competenties over te dragen naar de volgende generatie.

 

Uniek en eigenzinnig

Vervolgens is het zaak om te bedenken wie de ideale kandidaat is om het team mee uit te breiden. Na hier veel over na te hebben gedacht hebben we geconcludeerd dat de ideale kandidaat niet bestaat, niet echt althans. Als we als team in de spiegel kijken dan kunnen we eigenlijk alleen maar concluderen dat we allemaal verschillende types zijn. En dat is juist goed! We hebben allemaal onze eigen sterktes, uitdagingen, karaktereigenschappen, passies, hobby’s en visies. Dit zijn elk karaktereigenschappen waarmee we elkaar aanvullen en van elkaar kunnen leren. We willen dus vooral geen eenheidsworst zijn. Dat wil echter niet zeggen dat er niets is dat we zoeken in een ideale kandidaat. Er zijn een aantal – doorgaans abstracte – punten die wij belangrijk vinden. Zo vinden we het belangrijk dat er een opleiding op HBO of WO niveau is afgerond, als teken van voldoende intellectuele bagage en/of doorzettingsvermogen. Daarnaast vinden we het belangrijk dat diegene ambitieus is en zichzelf wil blijven ontwikkelen. Als kwaliteitsconsultant wordt er, buiten de vakinhoudelijke kennis en competenties, van je verwacht dat je goed feedback kan geven, kan presenteren en soms de vinger op de zere plek moet kunnen leggen. Daarom vinden we een open, eerlijke houding en een sterk karakter belangrijk. Ten slotte moet de kandidaat affiniteit met ICT hebben. Je zal immers niet snel ergens in uitblinken als je er geen plezier in hebt.

 

Naar de RAI in Amsterdam

Nu we voor onszelf een goed beeld hebben van de kandidaat die wij willen opleiden tot kwaliteitsconsultant, is de vraag hoe we deze gaan vinden. Cv’s zoeken via de gangbare kanalen is een goede optie, maar heeft als nadeel dat dit vrij arbeidsintensief is. Bovendien is het lastig om enkel aan de hand van cv’s een goed beeld te krijgen van iemands persoonlijkheid. Toen kwamen we met het idee om onszelf te vertegenwoordigen op de nationale carrièrebeurs op 17 en 18 maart in de Amsterdam RAI. Een mooie bijkomstigheid hiervan is dat we ons als bedrijf tentoon kunnen stellen aan een grote groep mensen, en zo onze naamsbekendheid op een effectieve wijze vergroten. We kunnen direct in gesprek gaan met de bezoekers van de beurs voor een volgende stap in hun carrière. Door een praatje met ze te maken kunnen we ze beter leren kennen en, ook niet onbelangrijk, zij ons.


Wat wordt de nieuwe superkracht?

Als je jezelf als bedrijf in de kijker plaatst op een beurs is het belangrijk om na te denken over wat je wilt uitstralen om zo de juiste mensen aan te trekken. Wat wij als bedrijf willen uitstralen is onze vakmanschap en diversiteit. Iedereen in het team is uniek, en heeft zijn eigen superkracht. Dit hebben wij vertaald naar een grote poster met daarop de befaamde cartoontekeningen van onze teamleden, afgebeeld als superhelden, elk met zijn of haar bijzondere krachten. Het gaat om dezelfde tekening als de banner op onze website, maar dan erg groot. Wat wij inhoudelijk wilden uitdragen was het traineeship die wij aanbieden. Wij wilden helder maken waar deze voor stond, wat je er allemaal leert, hoe je je kennis direct in de praktijk kan brengen, welke certificaten je kan behalen en hoe je je daarna verder kan blijven ontwikkelen. Hieraan hadden we overigens nog een prijsvraag gekoppeld: In welke Europese hoofdstad zal je een deel van de traineeship doorlopen? Bezoekers die deze vraag juist wisten te beantwoorden (aan de hand van een afbeelding) in combinatie met de vraag hoeveel bugs (snoepjes) er in onze pot zaten, maakten kans op een waardebon van €100,- bij Media Markt!

 

Another fun day at the office

Het resultaat was twee erg gezellige, effectieve dagen met veel nieuwsgierige blikken, grote hoeveelheden uitgedeelde snoep, 2B4QA pizzarollers, keycords en flyers, gesprekken over de superkrachten van de bezoekers en veel opgestuurde cv’s. Bovenal hebben we vooral veel plezier met elkaar gehad. Er waren live optredens van onder andere Lange Frans en was er een leuke interactie met standhouders van andere organisaties. Door deze interactie konden we ook nog van alles leren en ook nog wat voor elkaar betekenen, zoals bijv. door bezoekers met een bepaald profiel te adviseren langs te gaan bij stands die je beter bij hen vindt passen. Met de andere standhouders hebben we aan het einde veel van onze goodies en lekkernijen uitgewisseld. Al met al was het een groot succes en de gesprekken met onze nieuwe superhelden zijn in volle gang!

ISO Square

ISO 25010

De ISO 25010 is een van de normen binnen de 250xx serie, die tezamen ook wel ISO SQuaRE worden genoemd. Voordat we de diepte ingaan met de 25010 norm, schets ik eerst de 25010.


Hoewel er in de 250xx reeks nog een aantal normen zijn (25050 en hoger) beperk ik me tot de normen zoals die hierboven schematisch zijn weergegeven. De hogere normen richten zich op internationale standaards en technische eisen, die ik in mijn projecten niet tegenkom.

In onze weergave van de ISO SQuaRE hebben we management (ISO 2500x) in het midden geplaatst. Deze richt zich op de kwaliteit van het proces. In Kwaliteit op Maat had ik dit naast de productkwaliteit opgenomen. De kwaliteit van het proces wordt bepaald door Management en Planning. Deze twee (hoofd)categorieën zijn dan ook in de cirkel rond de 2500x opgenomen.


Hoewel je in eerste instantie uit de nummering van de ISO normen een andere volgorde zou opmaken, hanteren wij de volgorde zoals je met de klok mee kunt lezen van rechtsboven naar linksboven. Beginnen met Requirements (2503x), dan Model (2501x) en Kwaliteitsmeting (2504x) om uit te komen bij Evaluatie (2502x). In de buitenste rand lees je per ISO norm de (hoofd)categorieën waarbinnen uiteindelijk via een categorie de kwaliteitsattributen zijn opgenomen. In de 2501x zie je als (hoofd)categorie Product (ISO 25010), deze heeft bijvoorbeeld de categorie Onderhoudbaarheid maar daarbinnen het attribuut Wijzigbaarheid. Hopelijk duizelt het je nog niet. Als dit wel het geval is, neem ik je stap voor stap mee naar de diverse normen.


Ik loop kort de normen na. Requirements (2503x) heeft als (hoofd)categorieën Stakeholder en Software, Model (2501x) heeft Product en Gebruik/Data, Kwaliteitsmeting (2504x) heeft Indicatoren en Referentiemodel en uiteindelijk Evaluatie (2502x) heeft Proces en Herstelbaarheid.


Jullie hebben wel in de gaten dat ik voorlopig stof genoeg heb om over te bloggen. Volgende blog ga ik in op de ISO 25010, Productkwaliteit.

Agile Testen

Door een verschuiving van traditionele watervalmethoden naar een Agile benadering bij softwareontwikkeling, verandert ook de rol van de tester. Waar de watervalmethode gericht is op aparte afdelingen, een rigide blauwdrukplanning en volledige documentatie is Agile gericht op het mengen van expertises, het geven van vertrouwen en het verzorgen van kennisborging bij de teams. Deze ontwikkeling maakt het leven testers interessanter en zorgt ervoor dat testers van alle markten thuis moeten zijn.

Agile betekent letterlijk behendig. Software wordt ontwikkeld in korte perioden die dezelfde structuur hebben. In elke periode (sprint) wordt een werkend deel van de software afgeleverd. Dit wordt incrementeel en iteratief genoemd. Deze manier van ontwikkelen zorgt ervoor dat de business goed in kan spelen op de veranderende wensen van de consumenten en technologische ontwikkelingen.

Testers zijn bij Agile onderdeel geworden van Scrum teams. Dit zijn teams van minimaal drie tot maximaal negen leden bestaande uit een Scrum Master, een product owner en developers. Bij watervalmethoden waren testers ondergebracht in een aparte kwaliteitsafdeling, wat vaak leidde tot communicatieproblemen. Ook vond het testen later in het ontwikkelingsproces plaats waardoor herstelkosten opliepen. Bij Agile wordt er vanaf de eerste sprint getest.

Deze aanpak van ontwikkeling heeft implicaties voor de werkzaamheden van een tester. Ten eerste is de kennis van hoe software gemaakt wordt belangrijk. Voorheen hadden testers over het algemeen beperkte kennis van hoe programmeurs software maakten. Doordat programmeurs en testers bij Scrum in dezelfde teams ondergebracht zijn en dus ook developers worden genoemd, kunnen zij van elkaar leren. De tester leert code, de programmeur leert kritisch testen.

Ten tweede is kennis van businessprocessen voor de tester belangrijk geworden. Doordat de Scrum teams direct gekoppeld zijn aan de business, zal een tester ook verstand moeten hebben van businessprocessen. Zo kan de tester de eisen van een productowner beter begrijpen. De kans dat een product gemaakt wordt waar ook vraag naar is wordt daardoor veel groter.

Ten derde is automatiseringskennis van belang. Omdat Scrum incrementeel van aard is, moeten testers hun testen kunnen automatiseren. Na elke sprint wordt immers een stukje werkende software opgeleverd. Omdat deze software invloed kan hebben op andere delen van het systeem moeten de testen die initieel zijn uitgevoerd herhaald worden. Hier zijn regressietesten voor nodig die een groot deel van het systeem dekken. Het kost teveel tijd om dit handmatig te doen en het is geestdodend.

Samenvattend: De Agile ontwikkelingsfilosofie heeft ertoe geleid dat het werk van een tester interessanter is geworden. Testers worden van begin af aan bij ontwikkeling betrokken als developer. Hierdoor is er naast het uitoefenen van het testvak de kans om wat te leren over programmeren en over de business. Kortom, de tester wordt ook behendig.

ISO 25010 – Functionaliteit en Hoedanigheid

Functionaliteit en Hoedanigheid – ISO 25010


In mijn vorige blog heb ik de ISO 25010 in de context van ISO SQuaRE geschetst. Deze keer gaan we een eerste stap maken binnen ISO 25010 en wel binnen productkwaliteit. Zoals in de schematische weergave in de vorige blog zagen jullie dat de ISO 25010 is opgedeeld in Productkwaliteit en Gebruik & Data. Natuurlijk ga ik in de toekomst op Gebruik & Data dieper in, maar nu eerst productkwaliteit.


De ISO 25010 is dus in mijn terminologie een hoofdcategorie van ISo SQuaRE en bevat op zichzelf acht categorieën die de eigenschappen van het systeem beschrijven. In het midden staat de categorie Functionele Geschiktheid die bestaat uit Correctheid, Toepasbaarheid en Compleetheid. Nu is Functionele Geschiktheid altijd de belangrijkste eigenschap. Een razendsnelle applicatie die niet toepasbaar is, compleet is of correct functioneert, wordt niet gebruikt en zal zeker niet gaan renderen. Daarom positioneer ik deze ook in het midden. In verschillende presentaties op seminars zie ik een variant op de pyramide van Maslov terugkomen, waarbij Functionele Geschiktheid de onderste laag is. Een mooie vergelijking, want eerst aan de functionele requirements voldoen en pas daarna aan de andere (hoedanigheids) eigenschappen. Ik hanteer hier wederom de indeling die ik in Kwaliteit op Maat heb gehanteerd, namelijk productkwaliteit bestaat uit Functionaliteit en Hoedanigheid.


Als we rechtsboven beginnen en met de klok mee de overige categorieën langslopen, komen we achtereenvolgens Beveiligbaarheid, Overdraagbaarheid, Betrouwbaarheid, Uitwisselbaarheid, Bruikbaarheid, Prestatie-efficiëntie en Onderhoudbaarheid tegen. De komende weken ga ik ze allemaal in mijn blog behandelen. De positionering, volgorde en kleur op zich hebben geen diepere betekenis. Die zijn uitsluitend zo gekozen om de weergave mooi te kunnen opmaken.


Ongeacht welke betekenis een categorie exact heeft, het is belangrijk om in te zien dat voor de verschillende stakeholders van de applicatie de belangrijkheid van een categorie significant verschilt. Vanuit de beheerafdeling is bijvoorbeeld Onderhoudbaarheid belangrijker dan dat voor de gebruikers. Andersom zal voor de gebruikers de Bruikbaarheid weer belangrijker zijn. Iedereen stelt dus zijn eigen eisen en aan alle eisen voldoen is voor een projectmanager niet te doen. Zijn belangrijkste stakeholder, de opdrachtgever, heeft hem meegegeven dat er een goede, bruikbare en onderhoudbare applicatie moet worden ontwikkeld maar wel binnen budget en op tijd. De duivelsdriehoek uit een van mijn vorige blogs.


Hoe bepaal je nu welke categorie belangrijker is en welke stakeholder heeft het meest te zeggen over de totale hoedanigheid. Voor dat ik daar op inga, de komende blog(s) eerst de verschillende categorieën toelichten.


Contact

  • Telefoon

    0318 - 240 044

  • Email

    info@2b4qa.nl

  • KVK

    601.397.73

  • Postadres

    Cuneraweg 322
    3911 RT Rhenen

  • Bezoekadres

    Kerkewijk 31
    3901 EB  Veenendaal

2B4QA BV  (c) 2021